رونق تولید ملی | دوشنبه، ۲۲ مهر ۱۳۹۸

کشتی سبز در دل کویر - خبر قم

 

 

خبر صداوسیمای قم


کشاورزی قم نیازمند یک تحول جدی در نوع کشت است و تجربه مزرعه فدک نشان می‌دهد که می‌توان در اوج کم‌آبی نیز به درصد بالایی از تولید یک محصول ویژه آن هم به طور ارگانیک دست یافت.

توسعه باغات زیتون در استان قم

 

 این روزها شاخه درختان باغات شهر کویر با دانه‌هایی از جنس بهشت رنگین شده است. دانه‌هایی سبز رنگ که در میان شاخ و برگ‌ درختان خودنمایی می‌کند و رسیدن را نوید می‌دهد. این روزها درختان زیتون در شهر قم پربار شده‌اند و باغداران خنده بر لب و سبد در دست آماده برداشت این محصول زراعی شده‌اند.

زیتون یکی از محصولات زراعی در کشور ماست و در مناطقی که از تابستا‌ن‌هایی گرم و خشک و زمستان‌هایی معتدل برخوردار باشد، به خوبی رشد می‌کند، اما اکنون این محصول در قم نیز کشت می‌شود و باردهی مناسبی دارد.

طبق آمار سهم ایران در میان 43 کشور تولیدکننده زیتون در جهان رتبه یازدهم است که می‌توان با ارتقای کیفیت این محصول ایران هم جزو صادرکنندگان برتر زیتون در جهان شود.

اکنون اسپانیا و ایتالیا از جمله کشورهایی هستند که در تولید و صادرات زیتون و روغن زیتون سرآمد هستند و کشور آمریکا نیز این محصول را به شکل فله‌ای از دیگر کشورها وارد کرده و پس از بسته‌بندی آن را به دیگر کشورها صادر می‌کند که توانسته با این عمل منافع زیادی را برای خود کسب کند.

آنچه سبب شده که ایران در زمینه تولید زیتون در مقایسه با دیگر کشورها متحمل هزینه‌های فراوان شود، استفاده از روش‌های آبیاری سنتی و کاشت این محصول در زمین‌های کم‌شیب است. اما با این وجود باز هم این محصول در مقایسه با سالیان پیش در کشور ایران روند روبه رشد و مطلوبی داشته و مناطقی که به تولید این محصول می‌پردازند، با افزایش تولید روبه رو شده‌اند. یکی از این مناطق شهر قم است که زیتون آن یکی از ارگانیک‌ترین زیتون‌های کشور است و باغات و از جمله مزرعه فدک قم به تولید این محصول پرداخته‌اند.

معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی قم در گفت‌وگو با خبرنگار فارس در قم از میزان برداشت این محصول از باغات استان خبر داد و گفت: از باغات استان 200 تن زیتون برداشت خواهد شد که این میزان برداشت از سطح 100 هکتار از باغات بارده استان است.

رضا وکیل با اشاره به سطح زیر کشت این محصول در استان گفت: 750 هکتار از باغات استان به تولید زیتون اختصاص دارد که انواع روغنی و کنسروی را شامل می‌شود.

وی با بیان اینکه میزان تولید این محصول در سال قبل 80 تن بوده که امسال به 200 تن خواهد رسید، ادامه داد: شرایط اقلیمی استان سبب شده است که در باغات زیتون سمپاشی صورت نگیرد که حاصل این امر تولید زیتونی سالم و ارگانیک است.

معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی قم با اشاره به مجموعه فدک که یکی از بزرگترین مراکز تولید زیتون محسوب می‌شود، گفت: این مزرعه مجموعه‌ای از انواع درختان زیتون در کشور و حتی جهان را در خود جمع کرده است که حدود 100 گونه را شامل می‌شود.

مزرعه فدک از جمله مزارع نمونه تولید زیتون در دنیاست و در گوشه‌ای از دل کویر که اکنون درختان پر ثمر زیتون حال و هوایی دیگر بر این نقطه از کویر داده و شوره‌زارها در میان شاخ و برگ‌های آن گم شده است. این باغ زیبا که توسط شخصی به نام احمد بلند نظر سامان گرفته است در کیلومتر 15 جاده قم – کاشان جای گرفته و اکنون به یکی از معروف‌ترین مزارع زیتون در جهان مبدل شده است.

این مزرعه که اکنون خود یک دانشگاه تجربی کشاورزی در ارتباط با کشت زیتون است سالیانه پذیرای بیش از 3500 دانشجو و کشاورز از اقصی نقاط جهان است تا رمز موفقیت این کشاورز را از زبان خودش جویا شوند.

مدیر مزرعه فدک در گفت‌وگو با خبرنگار فارس گفت: در آغاز کشت این محصول را با 24 نوع زیتون اروپایی و ایرانی مورد سنجش قرار دادیم و به این نکته دست یافتیم که تنها سه نوع از این محصول سازگار با اقلیم قم است.

وی در پاسخ به اینکه با وجود خشکسالی‌های پی در پی و کمبود آب از چه روشی برای آبیاری محصولات استفاده می‌کند، بیان کرد: در آبیاری محصولات خود از روش آبیاری قطره‌ای استفاده می‌کنم و تا به حال با این روش با افزایش کمیت و کیفیت محصول خود روبه رو بوده‌ام.

بلندنظر که یک کارخانه صنعتی فرآورده‌های زیتون را نیز در مجاورت مزرعه خود احداث کرده است، می‌گوید: از سال74 شروع به کشت زیتون کرده‌ و در این مسیر با مشکلات از جمله سرمازدگی درختان روبه رو بوده‌ایم ولی بلا پشتکار، سختکوشی و تلاش به موفقیت دست یافته‌ایم.

وی استفاده از روش‌های تجربی و مطالعاتی مثل کاشت ارگانیک را عامل افزایش محصولات خود می‌داند و بیان می‌کند: در کشت و حفاظت از درختان و محصولات از هیچگونه ماده شیمیایی استفاده نمی‌شود و همین امر تولید محصولی ارگانیک را موجب می‌شود.

این کشاورز نمونه با اعتقاد بر اینکه باید همیشه در پی کشف و اختراع راه‌های جدید بود، بیان کرد: دلیل ناکامی کشاورزان این است که آنها خود به دنبال آزمایش نیستند و تنها به گفته‌های دیگران بسنده می‌کنند و در واقع از ریسک‌پذیری دوری می‌کنند، در حالیکه بسیاری از موفقیت‌ها در پی شکست‌ها روی می‌دهد.

محمود طالبی کارشناس ارشد کشاورزی نیز در گفت‌و‌گو با خبرنگار فارس درخصوص اینکه چه شرایطی برای پرورش زیتون نیاز است، گفت: زیتون گیاهی است که در برابر کم‌آبی مقاوم است و این مسئله با شرایط آبی قم سازگار است.

وی بیان کرد: در زمان گل آذین، این گیاه به مقدار زیادی از آب نیاز دارد اما زمانی که گیاه به گل دهی رسید، لازم است از میزان آبیاری آن کاسته شود.

این کارشناس ارشد کشاورزی با بیان اینکه درختان زیتون باید در مناطقی کشت شوند که دارای زهکشی مناسب است، ادامه داد: زهکشی نامناسب سبب خشک شدن درختان زیتون می‌شود.

وی بیان کرد: باردهی این گیاه از سال ششم شروع می‌شود و این محصول تا 15 سال با افزایش تولید روبه رو است.

طالبی به مراحل رشد این گیاه اشاره کرد و گفت: زیتون در هر مرحله از رشد یک رنگ دارد که این رنگ‌ها شامل سبز، زرد، بنفش و سیاه است و در هر مرحله می‌توان از آن مصرفی خاص داشت.

وی افزود: زیتون زرد مناسب استفاده در کنسرو است و از زیتون بنفش نیز برای روغن‌گیری استفاده می‌شود.

وی با اشاره بر اینکه مهمترین عمل در کشت این محصول عملیات هرس کردن آن است، دی‌ماه را مطلوب‌ترین زمان برای هرس کردن این گیاه عنوان کرد.

با توجه به اقلیم خاص قم کشت زیتون در این استان می‌تواند یک جایگزین مناسب و دارای صرفه اقتصادی برای کشاورزی استان باشد که شرایط بحرانی را طی می‌کند. کشاورزی قم نیازمند یک تحول جدی در نوع کشت است و تجربه مزرعه فدک نشان می‌دهد که می‌توان در اوج کم‌آبی نیز به درصد بالایی از تولید یک محصول ویژه آن هم به طور ارگانیک دست یافت. متاسفانه اغلب کشاورزان ما از روش‌های مدرن و علمی دوری می‌کنند، در حالی که با تلفیق علم و تجربه می‌توان در سخت‌ترین شرایط نیز محصولاتی با بهترین کیفیت تولید کرد که هم میزان آب‌بری کمتری دارند و هم اینکه درآمد بیشتری را نصیب کشاورزان می‌کنند.

-----------------------------

گزارش از: سمیه رضایی / فارس

-----------------------------

آدرس کوتاه :